نتسا مقالات پورت چیست و چه کاربردی در دنیای کامپیوتر و شبکه دارد

logo

پورت چیست و چه کاربردی در دنیای کامپیوتر و شبکه دارد

دسته بندی: مقالات
توسط : netssa 0 دیدگاه
09 آگوست 2021

پورت‌ها یکی از پر کاربردترین مفاهیم فناوری اطلاعات هستند که به دو گروه سخت‌افزاری و نرم‌افزاری طبقه‌بندی می‌شوند. گروه اول پورت‌های سخت‌افزاری به درگاه‌هایی اشاره دارند که برای اتصال کابل‌ها و تجهیزات از آن‌ها استفاده می‌شود. به‌طور مثال، اگر پشت یک سرور یا کامپیوتر شخصی را نگاه کنید، درگاه‌هایی برای اتصال روترها، سوییچ‌ها، مانیتور، اسپیکر، چاپگر و…. را مشاهده می‌کنید که ضمن متصل کردن دستگاه‌ها به یکدیگر فرایند تبادل اطلاعات را ساده می‌کنند.

گروه دوم پورت‌های نرم‌افزاری هستند که امکان مشاهده فیزیکی آن‌ها وجود ندارد و به شکل مجازی (نرم‌افزاری) توسط سیستم‌عامل‌ها مدیریت شده و توسط نرم‌افزارهای دسکتاپ و شبکه‌محور استفاده می‌شوند. در بحث نرم‌افزاری یک پورت به شماره‌ای اشاره دارد که به یک پردازه (برنامه کاربردی یا سرویسی) اختصاص داده می‌شود تا فرآیند انتقال اطلاعات امکان‌پذیر شود. نکته‌ای که قبل از شروع این مقاله باید به آن اشاره کنیم این است که امکان معرفی تمامی پورت‌های سخت‌افزاری و نرم‌افزاری نه تنها در یک مقاله بلکه در چند مقاله نیز امکان‌پذیر نیست.

به‌طور مثال در دنیای شبکه چیزی در حدود ۶۵۵۳۵ هزار پورت وجود دارد که برای کاربردهای مختلفی استفاده می‌شوند. علاوه بر این، تعداد پورت‌های سخت‌افزاری نیز به اندازه‌ای زیاد هستند که یک معرفی کوتاه از آن‌ها به چند مقاله نیاز دارد. بر همین اساس در این مطلب مفاهیم مهم مرتبط با پورت‌ها را بررسی می‌کنیم.

 

پورت چیست؟

در دنیای نرم‌افزار و شبکه، پورت یک نقطه مجازی است که ارتباطات شبکه از آن نقطه آغاز و در همان نقطه پایان می‌پذیرند. این پورت‌ها به‌طور کامل توسط سیستم‌عامل‌ها مدیریت می‌شوند. هر پورت با یک فرایند یا سرویس خاص مرتبط است. پورت‌ها به رایانه‌ها اجازه می‌دهند به راحتی بین انواع مختلف ترافیک تمایز قائل شوند. به‌عنوان مثال، ایمیل‌ها از پورت متفاوتی نسبت به صفحات وب استفاده می‌کنند. به بیان دقیق‌تر، هنگامی که در حال باز کردن یک صفحه وب هستید و همزمان در حال ارسال ایمیلی هستید، این دو فرآیند تحت شبکه از دو پورت متفاوت استفاده می‌کنند.

شماره پورت چیست؟

پورت‌ها در تمام دستگاه‌های متصل به شبکه استاندارد هستند و هر یک شماره مخصوص به خود را دارند. به‌طور معمول، پورت‌های شناخته شده در تملک پروتکل‌های خاص هستند. به‌طور مثال، همه اطلاعات ارسالی یا دریافتی توسط پروتکل انتقال ابرمتن (HTTP) از پورت ۸۰ عبور می‌کنند یا پروتکل FTP به‌طور پیش‌فرض از پورت ۲۱ استفاده می‌کند. در حالی که آدرس‌های IP به پیام‌ها اجازه می‌دهند به دستگاه‌های خاصی برسند، شماره پورت‌ها امکان هدف‌گذاری خدمات یا برنامه‌های خاص را تسهیل می‌کنند.

پیشنهاد میکنیم مقاله هر آنچه در مورد پروتکل FTP باید بدانید + کارایی ها مطالعه کنید.

پورت ۸۰۸۰ چیست؟

یکی از معروف‌ترین پورت‌های دنیای شبکه است که کاربرد اصلی آن در زمان پیاده‌سازی میل‌سرورها،  فعال‌سازی قابلیت دسترسی از راه دور به دوربین‌های تحت شبکه متصل به دستگاه‌های DVR و مصارف خاص‌منظوره دیگر است. پورت ۸۰۸۰ را باید جایگزینی برای پورت سنتی ۸۰ توصیف کنیم که پیشتر برای اتصال به سرویس‌های وب از آن استفاده می‌شد. نکته مهمی که در زمان استفاده از پورت مذکور باید به آن دقت کنید این است که ضروری است از پروتکل SSL برای ایمن‌سازی فرآیند انتقال داده‌ها استفاده کنید.

در حالت کلی، پورت ۸۰۸۰ به عنوان پورت پروکسی و پورت کش استفاده می‌شود. پرسش مهمی که در این زمینه مطرح است این است که آیا HTTPS از پورت ۸۰۸۰ استفاده می‌کند؟ پاسخ منفی است. به‌طور پیش‌فرض، HTTP از پورت ۸۰ و HTTPS از پورت ۴۴۳ استفاده می‌کند، اما یک آدرس اینترنتی مثل http://www.example.com:8080/path/ به‌طور صریح مشخص می‌کند که مرورگر وب برای اتصال به سرور HTTP باید از ۸۰۸۰ استفاده کند. به‌طور معمول پورت ۸۰۸۰ توسطApache Tomcat ، M2MLogger و…. استفاده می‌شود.

پورت نرم‌افزاری چیست؟

پورت نرم‌افزاری و پورت مجازی مفاهیم مترادف هستند. پورت‌های نرم‌افزاری یا مجازی با مقادیری که به آن‌‌ها تخصیص داده می‌شود شناخته می‌شوند. به‌طور مثال، هنگامی که قصد داریم از پروتکل مدیریت شبکه ساده (SNMP) استفاده کنیم، در حال استفاده از پورت ۱۶۱ روی پروتکل UDP هستیم. حال اگر پورت فوق روی سروری بسته باشد، در عمل امکان ارسال یا دریافت اطلاعات وجود ندارد.

در دنیای شبکه‌های کامپیوتری ۶۵۵۳۵ پورت مجازی وجود دارد که پورت‌های ۰ تا ۱۰۲۳ رزرو هستند و توسط سرویس‌ها و پروتکل‌های شناخته شده استفاده می‌شوند. پورت‌های ۱۰۲۴ تا ۴۸۱۵ کاربردهای داخلی دارند (شبکه‌های درون سازمانی) و در زمان کار با تجهیزات شبکه از آن‌ها استفاده می‌شود و سایر پورت‌ها برای کاربردهای خصوصی، آزمایشی، تحقیقاتی یا انجام فعالیت‌های خرابکارانه (ساخت مرکز کنترل و فرمان‌دهی وب‌سرور توسط هکرها) استفاده می‌شوند.

پورت گوشی چیست؟

پورت گوشی، درگاهی است که برای تبادل اطلاعات گوشی با تجهیزات دیگر و شارژ گوشی استفاده می‌شود. این پورت ممکن است از نوع USB Type-A، Micro USB، Type-C، Mini-USB Type-B، iOS 8-pin یا ios 30-pin باشد.

IP Port چیست؟

آدرس IP به شناسه یک سیستم در یک شبکه اشاره دارد و پورت آدرس سرویسی درون همان سیستم است. ترکیب IP + Port address آدرس یک سرویس به خصوص در یک سیستم را مشخص می‌کند. آدرس آی‌پی برای شناسایی یک میزبان یا گروهی از میزبان‌ها در یک شبکه استفاده می‌شود، در حالی که شماره پورت برای شناسایی سرویس به‌خصوصی که روی میزبان اجرا می‌شود استفاده می‌شود. به‌طور مثال، یک آدرس IP ممکن است با تعداد زیادی پورت مرتبط باشد. هنگامی که برنامه‌ای در کامپیوتر شما داده‌هایی را از طریق اینترنت ارسال یا دریافت می‌کند، این داده‌ها را به آدرس IP و یک پورت خاص در کامپیوتر راه دور ارسال می‌کند و داده‌ها را در یک پورت مشخص دریافت می‌کند.

مالتی پورت چیست؟

در ساده‌ترین تعریف، مالتی پورت، هاب‌هایی هستند که تعداد پورت‌های یک سامانه را افزایش می‌دهند. به‌طور مثال، هنگامی که قصد افزایش تعداد پورت‌های USB یک سیستم را دارید با خرید یک مالتی‌پورت چند منظوره که از انواع مختلفی از درگاه‌های USB 3.0، Type C و…. پشتیبانی می‌کند امکان افزایش پورت‌ها وجود دارد. مالتی‌پورت در دنیای شبکه نیز نام آشنا است.

به‌طور معمول، روترها تعداد محدودی درگاه اترنت دارند. برای آن‌که بتوان دستگاه‌های مختلفی را به شبکه متصل کرد تا این دستگاه‌ها به شکل داخلی و خارجی قادر به تبادل اطلاعات باشند به دستگاهی نیاز داریم تا به روتر متصل شود و تعداد درگاه‌ها را افزایش دهد. این دستگاه سوییچ نام دارد. سوییچ، دستگاهی است که دسترسی به طیف بیشتری از درگاه‌های شبکه را فراهم می‌کند. سوییچ می‌تواند به شکل مدیریتی یا غیر مدیریتی خریداری شود، اما در هر دو حالت، تعداد پورت‌ها را چند برابر بیشتر از پورت‌های روتر می‌کند.

پورت سرور چیست؟

سرورها کامپیوترهای پیشرفته‌ای هستند که برای نگه‌داری و میزبانی اطلاعات استفاده می‌شوند و به کلاینت‌های تحت شبکه اجازه می‌دهند به تعامل با صفحات وب بپردازند. در حالت عادی، سرورها همانند کامپیوترهای شخصی هستند و مادامی که متصل به اینترنت نباشند، یک کامپیوتر ایزوله با توان پردازشی قدرتمند هستند. هنگامی که تبدیل به ستون فقرات شبکه می‌شوند این کامپیوترهای قدرتمند تغییر نام داده و سرور نامیده می‌شوند. با این‌حال، کاربردهای مختلفی برای آن‌ها قابل تعریف است. یکی از این کاربردها وب‌سرور است. در ساده‌ترین تعریف، سرور دستیابی به صفحات وب از طریق برنامه‌های کلاینت را فراهم می‌کند.

به بیان دقیق‌تر، کاربر درخواستی برای وب‌سرور ارسال می‌کند. سرور درخواست را پردازش می‌کند و نتیجه را در قالب یک فایل یا صفحه وبی برای کاربر ارسال می‌کند. در این حالت سرور و کاربر از طریق پروتکل ارتباطی و پورت سرور با یکدیگر ارتباط برقرار می‌کنند. در این حالت سرور ممکن است پورت ۸۰ یا ۴۴۳ را برای تبادل اطلاعات استفاده کند یا اگر قرار باشد به عنوان میل‌سرور استفاده شود از پورت ۸۰۸۰ استفاده می‌کند. علاوه بر این، پورت‌های ۴۹۱۵۲ تا ۶۵۵۳۶ برای سرورهای خصوصی و کاربردهای موقت استفاده می‌شوند.

اگر در نظر دارید شماره پورت‌های روی سرور را پیدا کنید کافی است پنجره خط فرمان را با استفاده از دستور cmd باز کنید و در ادامه دستور netstat -a را تایپ کنید. در این حالت فهرستی از پورت‌ها را مشاهده می‌کنید که متناظر با آدرس آی‌پی و پروتکلی که از آن‌ها استفاده می‌کند نشان داده می‌شوند. علاوه بر این، دستور فوق وضعیت پورت‌های روی سرور را نیز نشان می‌دهد که چه پورت‌هایی باز، چه پورت‌هایی در حال گوش دادن و چه پورت‌هایی بسته هستند.

پست های مرتبط